Współczesny internet to sieć wzajemnie powiązanych aplikacji, serwisów i usług. Przekazują one sobie nawzajem informacje, dzięki czemu jesteśmy w stanie budować użyteczne rozwiązania. Powstały odpowiednie standardy wymiany danych, jak np. interfejs REST API, dzięki któremu proces ten stał się ustandaryzowany i łatwo implementowalny. Początkowo takie integracje i automatyzacje wymagały własnej programowej implementacji. Obecnie jednak istnieją platformy no-code, które pozwalają dużo zrobić samodzielnie, bez znajomości programowania. Przykładami są n8n oraz Make.
n8n – automatyzacje open-source
Czym więc jest n8n i jak działa? To otwartoźródłowa platforma do budowania automatyzacji na zasadzie przepływów (tzw. workflows), której głównym celem jest umożliwienie integracji pomiędzy różnymi systemami i API bez konieczności samodzielnego pisania kodu. Użytkownik tworzy graficzne sekwencje łączące ze sobą logiczne moduły, np. pobierające dane z jednego systemu i przesyłające je do drugiego. n8n pozwala zarówno na korzystanie z gotowych integracji (np. WordPress, Slack, Google Sheets), jak i tworzenie własnych. Ogromnym atutem tego narzędzia jest możliwość samodzielnego hostowania na własnym serwerze, co dla wielu developerów stanowi kluczowy argument związany z prywatnością i niezależnością.
Make – automatyzacje SaaS
Make (dawniej Integromat) to natomiast platforma automatyzacji dostępna w modelu SaaS, celująca w umożliwienie użytkownikowi łączenia ze sobą usług webowych, aplikacji i baz danych w sposób wysoce zautomatyzowany. Make również opiera się o przepływy (scenariusze) budowane z gotowych bloków. Co istotne – bazuje w pełni na swojej infrastrukturze chmurowej, a użytkownik nie ma możliwości postawienia własnej instancji. Różnicę w stosunku do n8n stanowi nie tylko model dystrybucji, ale także podejście do elastyczności: n8n skierowany jest mocniej do technicznych użytkowników o większych wymaganiach związanych z własną kontrolą i potencjałem do samodzielnej rozbudowy – Make natomiast stawia na maksymalną łatwość użytkowania i katalog gotowych integracji dla mniej zaawansowanych. Z perspektywy developera jedną z istotnych różnic jest też sposób rozliczania – n8n, instalowane samodzielnie, pozwala teoretycznie uniknąć kosztów przetwarzania, Make natomiast liczy operacje w modelu subskrypcyjnym. Jednostka rozliczeniową są kredyty, a każda operacja w ramach scenariusza zużywa jakąś ich pulę.
n8n i Make – typowe zastosowania
Skoro już wiemy, czym są n8n i Make, warto spojrzeć na praktyczne zastosowania. Jakie typowe scenariusze automatyzacji pojawiają się w firmach korzystających z tych narzędzi?
Pierwszym, wyjątkowo często spotykanym use-case’em, jest synchronizacja danych pomiędzy systemami SaaS. Przykładem może być regularne pobieranie zamówień z WooCommerce i automatyczne wprowadzanie ich do narzędzia księgowego albo CRM. To ogromna oszczędność czasu i minimalizacja ryzyka błędu ludzkiego.
- Automatyczne przepisywanie kontaktów pozyskanych w formularzach WordPress do baz mailingowych (np. Mailchimp) lub CRM.
- Składanie raportów sprzedażowych na podstawie danych z kilku źródeł i automatyczne ich wysyłanie do Slacka.
- Generowanie faktur po złożeniu zamówienia i wysyłanie ich jako załączników do klientów.
Drugim popularnym zastosowaniem są automatyczne powiadomienia i monitoring – np. poprzez łączenie API różnych narzędzi i reagowanie na określone wydarzenia (wpływ zamówienia, pojawienie się nowego komentarza, przekroczenie wskazanych progów aktywności).
Trzecim są rozmaite migracje i backupy danych, gdzie workflow zaplanowany w n8n lub Make pobiera dane z jednego źródła, przetwarza je według zdefiniowanych reguł i wprowadza do innego systemu, regularnie lub na żądanie.
Zalety i wady n8n i Make
Niewątpliwą zaletą tych platform jest łagodny próg wejścia i prostota użytkowania. Już po krótkim tutorialu oraz kilku próbach użytkownik może stworzyć swoje pierwsze funkcjonalne rozwiązania. Naturalnie, bardziej skomplikowane implementacje wymagają już dość dużej wiedzy oraz trochę umiejętności programistycznych, jednak naprawdę wiele da się zrobić bez konieczności pisania choćby linijki kodu.
To właśnie ten aspekt szczególnie przyciąga tzw. citizen developers, ale nawet doświadczeni programiści korzystają z n8n czy Make – chociażby do szybkiego prototypowania albo obsługi typowych, powtarzalnych zadań, gdzie pisanie własnej integracji byłoby po prostu stratą czasu.
Oczywiście, są też wady. Jedną z nich jest konieczność płacenia za wykonywane operacje. Plany subskrypcyjne nie są szczególnie drogie i nawet najniższe z nich pozwalają już na wdrożenie i miesięczne utrzymanie profesjonalnych rozwiązań, jednak przy przetwarzaniu wielu różnych scenariuszy operujących na dużej liczbie modułów i danych pojawia się konieczność wykupienia droższych subskrypcji. Nie są to duże kwoty, jednak tradycyjne implementacje oparte na własnym kodzie nie wymagają ich w ogóle. Druga wada to zależność od infrastruktury platformy. Integrując poprzez n8n czy Make zależymy od tych platform, ewentualna awaria, wyciek danych bądź zmiany kosztów automatycznie nas dotyczą. W praktyce – są to kwestie, których nie można pominąć myśląc o automatyzacjach krytycznych dla działania firmy.
Używać czy nie używać? Jak zwykle – to zależy
Dla dużych, profesjonalnych rozwiązań własne implementacje oparte o REST API wydają mi się wciąż bardziej właściwym podejściem. Ich wdrożenie jest droższe, ale utrzymanie tańsze i gwarantujące pełną kontrolę nad implementacją. Jednak dla rozwiązań o mniejszej skali n8n lub Make są bardzo dobrą opcją wartą rozważenia. Te narzędzia zdecydowanie skracają czas wdrożenia, pozwalają prototypować i szybko iterować, a dla wielu małych i średnich firm będą wręcz naturalnym wyborem. Dla WordPressowych developerów to kluczowy element stacku do integracji – bo przecież nie zawsze warto wymyślać koło na nowo. Zwłaszcza gdy liczy się tempo wdrożenia i wygoda użytkownika.